29. Silent Night

Mời các bạn đàn chơi bài Stille Nacht, đã được dịch sang nhiều thứ tiếng trong đó có bài Silent Night và Đêm Thánh Vô Cùng .

Xin nghe bài đàn

Chúc mừng Mùa Giáng Sinh vui vẻ

Paris, 16 tháng 12, 2009
Phạm văn Vĩnh

Về bài thánh ca Stille Nacht – Đêm Thánh Vô Cùng

Một đêm Giáng Sinh tối trời lạnh lẽo vào năm 1818, linh mục Joseph Franz Mohr (1792-1848) rảo bộ 3 cây số từ tư gia của ông tại làng Oberndorf bei Salzburg , Áo Quốc, đến nhà người bạn Franz Xaver Gruber (1787-1863) cư ngụ tại thị trấn Arnsdorf bei Laufen bên ca.nh. Linh mục Mohr đến thăm bạn với một bài thơ ông đã viết khoảng hai năm trước. Ông cần có một bài hát cho thánh lễ đêm Giáng Sinh chỉ còn cách lúc ấy mấy tiếng đồng hồ. Ông hỵ vọng người bạn ông, hành nghề giáo sư và cũng là nhạc sĩ phong cầ m (organ) , nhạc trưởg ca đoàn thánh ca trong giáo xứ, sẽ giúp phổ bài thơ của ông thành một bài thánh cạ Franz Gruber đã viết bài hát này trong vòng mấy tiếng đồng hồ hôm 24 tháng chạp năm 1818. Bài hát mang tên “Stille Nacht.”, tiếng Đức, sau dịch sang tiếng Anh thành Silent Night.

Năm đó nước sông Salzach dâng cao làm hỏng chiếc đàn phong cầ m ở đấy nên Gruber đã soạn bài nhạc cho đàn ghi tạ Vài giờ sau đó, trên bàn thánh giáo đường St. Nicholas Church tại Oberndorf, cả hai người đã hát bản thánh ca Stille Nacht này, đoàn thánh ca giáo xứ đứng sau hai ông đã phụ hoạ theo bằng những giọng ca thánh thót vang từ thấp lên cao phá tan sự tĩnh lặng của một đêm thánh vô cùng.
Trong vòng nửa thế kỷ, khi bản nhạc Stille Nacht đã nổi tiếng, người ta cho rằng bản nhạc đã được sáng tác bởi một thiên tài âm nhạc như Beethoven hay Mozart. Mặc dầu Gruber đã viết thư tự nhận mình là tác giả của bài hát, người đời vẫn nghi ngờ về lời tuyên bố này và sự nghi ngờ còn kéo dài mãi cho đến một hôm cách đây 7 năm, người ta tìm ra một bản nhạc hoà âm ký tên Joseph Mohr mà trên bản hoà âm còn ghi rõ tác giả của bản nhạc là Franz Xaver Gruber.

Vào khoảng thời gian 1832, khi bản nhạc được các ca sĩ dân gian trình diễn, một số cung nhạc đã thay đổi để trở thành bản Silent Night ngày hôm naỵ Hiện bên Áo vẫ n có hội Stille Nacht Gesellschaft (Silent Night Society) không những có mục đích bảo vệ bản quyền cho Mohr-Gruber mà còn khuyến khích hát lại bản thánh ca này với nhạc điệu đầu tiên.

Hiện có vài bản hoà âm lịch sử cho bài Stille Nacht. Bản hoà âm đầu tiên do linh mục Joseph Mohr soạn vào khoảng năm 1820. Hai bản hoà âm sau do chính tác giả bản nhạc soạn. Hiện nay còn các bản hoà âm viết tay của Franz Gruber viết trước khi từ trần, một bản viết năm 1845 cho giàn nhạc giao hưởng và một bản hoà âm viết năm 1855 cho đàn phong cầm.

Hiện nay ở Áo, bản nhạc Stille Nacht là một quốc bảọ Theo truyền thống, bài hát này không bao giờ được hát trước đêm Giáng Sinh và không được xử dụng với tính cách thương mạị Bản nhạc Stille Nacht nguyên thủy là một bài thánh ca, đã được dịch sang khoảng 120 thứ tiếng trong đó có bản dịch sang lời Việt của nhạc sĩ Hùng Lân.

Franz Gruber sinh ngày 25 tháng 11 năm 1787 tại thành phố Hochburg, Áo quốc. Ông lập gia đình ba lần, có tất cả 12 người con. Hành nghề giáo sư . Ông mất năm 1863. Mộ ông hiện được đặt sát nhà cũ và hàng năm thành phố đều cho trang hoàng một cây Noel vào tháng 12.

Joseph Franz Mohr sinh ngày 11 tháng 12 năm 1792 tại Salzburg, Áo quốc. Thu.phong linh mục năm 1815 sau khi đức Giáo Hoàng cho phép vì ông là con rơi, “bất hợp pháp” lúc bấy giờ. Ông mất năm 1848, để gia tài lại cho việc giáo dục trẻ em.

Phạm văn Vĩnh

One Comment

  1. Sr.ElizabethTran,OSB
    Posted Tháng Hai 15, 2013 at 6:22 chiều | Permalink

    Cam on Anh Pham van Vinh nhieu lam da lay thi gio dang bai hoc Dan Tranh va chia se kien thuc cua minh.
    Bai hoc rat la huu ich cho nguoi tu hoc Dan tranh mac du khong co hinh anh de nhin thay nhu DVD nhung ma
    giup nhung gi can ban truoc khi hoc. Toi dang dinh bat dau hoc nhac cu nay, chua biet duoc hay khong, nhung ma yeu thich nhac dan toc nen muon hoc mot cai gi do. Cam on anh Pham van Vinh.


Đăng 1 phản hồi

Required fields are marked *
*
*

%d bloggers like this: